Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Szamotułach
RÓŻOWA WSTĄŻKA

Różowa wstążka jest symbolem walki z rakiem piersi. Różowy, to kolor łączony z dziewczynkami. Rak piersi w 99% dotyczy kobiet. W 1% dotyczy mężczyzn.

Rak piersi jest najpowszechniejszym nowotworem złośliwym występującym u kobiet. Każdego roku na nowotwory piersi zachoruje 30 na 100 000 kobiet.

Paradoksalne jest, że piersi są tak łatwo dostępne badaniu, a nowotwory piersi wykrywane tak późno i w tak zaawansowanym stadium rozwoju.
90% zmian badalnych w piersiach, to zmiany niezłośliwe. Wcześnie wykryte zmiany złośliwe są wyleczalne.

Najwięcej guzów w piersiach wykrywają same kobiety. Należy się badać. Raz w miesiącu, bezpośrednio po miesiączce (kobiety, które nie miesiączkują powinny wybrać jakiś dzień, np. pierwsza niedziela miesiąca). Dlaczego raz w miesiącu? Bo gdy codziennie oglądamy się w lustrze - nie widzimy zmian. Gdy widzimy kogoś znajomego tylko raz w miesiącu, zauważamy czy schudł, czy utył, czy też może wcale się nie zmienił. Dlaczego po miesiączce? Piersi są wtedy najmniej bolesne i obrzęknięte, a niegroźne zmiany związane z cyklem miesiączkowym powinny być nieobecne. Będąc u lekarza rodzinnego, lekarza ginekologa prośmy o zbadanie piersi. Dbajmy o to, aby badanie było wykonane porządnie. Należy w tym celu zdjąć górną część ubrania, a nie tylko nieco unieść bluzkę i stanik. Nie każmy lekarzowi "nurkować&" pod warstwami bielizny. Jakie warunki - takie badanie. Nie dziwmy się potem, że lekarz czegoś nie wykrył.

Co powinno nas zaniepokoić? Guz piersi, albo guz pod pachą, pomarszczona skóra (o wyglądzie skórki pomarańczy), zmiana kształtu lub wielkości piersi, obrzęk, zaczerwienienie i stwardnienie skóry, poszerzenie żył, zmiana wyglądu brodawki, wyciek z brodawki. Szczególnie niepokojące są zmiany o nieregularnym, nie mającym wyraźnych granic obrysie, zmiany, które szybko się powiększają i którym towarzyszy powiększenie węzłów chłonnych pachy. Jeżeli coś, cokolwiek nas zaniepokoi - natychmiast zgłośmy się do lekarza. On zbada i skieruje nas na badania specjalistyczne. Należą do nich USG piersi, mammografia, badanie wydzieliny, czy ewentualnie biopsja.

Badanie ultrasonograficznie można wykonywać w każdym wieku i również w ciąży. Mammografia jest badaniem z użyciem promieni rentgenowskich (rodzaj prześwietlenia). Pozwala ona wykryć zmiany mniejsze niż pół centymetra. Badanie mammograficzne powinno być wykonywane po 35 roku życia (między 35 a 39 lat badanie powinno być wykonane przynajmniej raz, między 40 do 49 rokiem życia co 2 lata, między 50 a 60 rokiem życia co 1 do 1.5 roku, a po 60 roku życia zgodnie z zaleceniami lekarza, zazwyczaj co 1.5 do 2 lat i tak do 75 roku życia). Mammografię wykonuje się w pierwszej fazie cyklu miesiączkowego (po miesiączce). Jeżeli nie jesteśmy pewne, czy nie jesteśmy w ciąży, to mammografii nie wolno wykonać.

Gdy badanie ultrasonograficzne lub mammograficzne uwidoczni jakąś nieprawidłową zmianę, to lekarz zapewne skieruje nas do tzw. biopsji. Biopsja polega na pobraniu materiału z guza do badania histopatologicznego (pod mikroskopem), które da ostateczną odpowiedź jaki charakter ma zmiana. Czy to rak, czy nie rak. Czy trzeba leczyć, czy tylko obserwować.

Najczęściej stosuje się tzw. biopsję aspiracyjną cienkoigłową (BAC) - która polega na nakłuciu zmiany cienką igłą i pobraniu materiału do strzykawki. W razie potrzeby pobiera się niewielki fragment tkanki lub cały guz z marginesem zdrowych tkanek do badania. Takie badanie odbywa się w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym.

Jeżeli matka chorowała na raka piersi, to ryzyko zachorowania jej córki wynosi około 50%, więc córki matek chorych na raka piersi powinny być bezwzględnie objęte profilaktyką. Coraz częściej przeprowadza się u nich badania genetyczne (określa się mutacje w genach odpowiedzialnych za wystąpienie nowotworu), które dają odpowiedź, w których 50% się znajdują. Takie badanie może wykonać sobie każda kobieta, jest ono proste i niebolesne.

Średnio co 2 godziny jedna Polka umiera z powodu raka piersi. Nie bądź tą Polką.

Anna Paczkowska
Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Szamotułach
ul. Sukiennicza 13
64-500 Szamotuły
NIP: 787-18-07-873 REGON 000553822
tel.+48 61 29 27 100 fax +48 61 29 27 102