ANTYKONCEPCJA

Antykoncepcja doskonała powinna być niezawodna i łatwa w stosowaniu, wolna od działań niepożądanych, korzystna cenowo, powinna umożliwiać szybki powrót płodności po zaprzestaniu jej stosowania (być odwracalna), nie powinna wpływać na doznania seksualne, nie powinna przeszkadzać we współżyciu i powinna być możliwa do zastosowania niezależnie od wieku, religii i czynników kulturowych. Aktualnie nie ma metody, która spełniałaby wszystkie powyższe kryteria. Wybór metody antykoncepcji jest więc zawsze pewnego rodzaju kompromisem.

W roku 1932 amerykański statystyk Raymond Pearl wymyślił metodę pozwalającą na określenie skuteczności metody antykoncepcyjnej. A raczej braku jej skuteczności. Indeks Pearla (IP) to liczba niechcianych ciąż / 100 par stosujących określoną metodę antykoncepcji / 1 rok. Oczywiście dotyczy to par regularnie współżyjących. Czyli, jeżeli IP dla kształtki (wkładki, spirali) wewnątrzmacicznej z miedzią wynosi 1-3 oznacza to, że na 100 kobiet stosujących ten rodzaj antykoncepcji 1 - 3 zajdzie w ciągu roku w ciążę. Reszta, czyli 97-99 nie zajdzie. Metody niezawodne mają IP 0 - 2, średnio zawodne 2 - 5, nieskuteczne powyżej 6.
Najskuteczniejszą metodą antykoncepcji jest brak współżycia płciowego (IP 0). Równie skuteczną metodą jest usunięcie macicy (IP 0), niemniej jednak trudno to uznać za metodę antykoncepcji. Następnie: implant hormonalny (niedostępny w Polsce) - IP 0,01; sterylizacja mężczyzny (nielegalna w Polsce) IP 0,1; wkładka wewnątrzmaciczna Mirena IP 0,1-0,2; sterylizacja kobiety poprzez przecięcie jajowodów lub ich precyzyjne podwiązanie szwami niewchłanialnymi (legalna w Polsce wyłącznie ze wskazań medycznych, w sytuacji kiedy następna ciąża groziłaby matce śmiercią lub poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi, metoda nieodwracalna, kobieta musi na nią wyrazić świadomą zgodę) IP 0,2-0,3; tabletka antykoncepcyjna (np. Yasmin, Yaz, Microgynon, Marvelon, Mercilon, Regulon, Novynette, Cilest, itd.) IP 0,2-0,5; preparaty gestagenne o przedłużonym działaniu (Depo-Provera w iniekcjach 1 raz /3 miesiące) IP 0,2-0,5; pierścień dopochwowy (NuvaRing) IP 0,65; plastry antykoncepcyjne (Evra) IP 0,9; metoda pomiaru podstawowej temperatury ciała IP 1-3; minitabletka gestagenna (Cerazette, Azalia) IP-3; wkładka wewnątrzmaciczna z miedzią (np. NovaT, Multiload) IP 1-3; tabletka do 72 godzin po stosunku (Escapelle) IP 2-25; prezerwatywa IP 3-7; testy owulacyjne IP 6; dopochwowe środki plemnikobójcze (np. Patentex Oval) IP 8-36; stosunek przerywany IP 10-35; metoda oceny śluzu szyjkowego (Billingsów) IP 15-25; kalendarzyk małżeński Ogino-Knausa IP 15-35; płukanie pochwy po stosunku IP 20-40; karmienie piersią IP 25-40; brak antykoncepcji IP 80-90.
Każda kobieta współżyjąca płciowo, która nie chce zajść w ciążę, powinna zastanowić się nad wyborem optymalnej dla siebie metody antykoncepcji. Weźcie to sobie Panie do serca, żeby potem nie było tragedii i płaczu nad niechcianą ciążą. Trzeba myśleć przed, a nie po. Po co miesiąc w miesiąc wyczekiwać miesiączki jak zbawienia. Okres rozrodczy w życiu kobiety trwa trzydzieści

czterdzieści lat. To 350 - 500 miesiączek!
Każda z metod antykoncepcji ma swoje plusy i minusy. Na przykład tabletki antykoncepcyjne mogą u niektórych osób zwiększać ryzyko zakrzepowego zapalenia żył (zwłaszcza u palaczek papierosów), powodować bóle piersi, wahania nastroju, pojawienie się przebarwień skórnych (najczęściej w połączeniu z opalaniem i piciem ziół zawierających dziurawiec), objawy wirylizacji (trądzik, nieprawidłowe owłosienia) i nieprawidłowe krwawienia. Mogą mieć również wpływ na libido. Jednak te same tabletki regulują cykl miesiączkowy, wpływają na zmniejszenie dolegliwości bólowych w trakcie miesiączki, zmniejszają obfitość krwawień i zmniejszają objawy zespołu napięcia przedmiesiączkowego, więc zapisuje się je również kobietom (czasami bardzo młodym), które w danym momencie nie potrzebują antykoncepcji. Kształtka Mirena, minipigułka gestagenna czy iniekcje gestagenów o przedłużonym działaniu hamują występowanie miesiączek, ale można je bezpiecznie zastosować w okresie karmienia piersią i nie zwiększają ryzyka zakrzepowego zapalenia żył. Mirena jest bardzo droga, ale ma najwyższą skuteczność ze wszystkich metod odwracalnej antykoncepcji, jest wygodna w użyciu, jednorazowo założona wystarcza na co najmniej 5 lat i można ją zastosować u kobiet z krwotocznymi miesiączkami i drobnymi mięśniakami macicy - zamiast usuwać im macicę.
Nie zrażajmy się w doborze najbardziej optymalnej dla nas metody antykoncepcji. Czasami trzeba wypróbować kilka metod, zanim stwierdzimy co najbardziej nam odpowiada. Czytajmy ulotki, pytajmy, konsultujmy, obserwujmy się przez cały czas przyjmowania preparatu. Jeśli nas coś zaniepokoi - kontaktujmy się z lekarzem. I pamiętajmy, że to my dokonujemy wyboru. Samodzielnie. To nasze ciało, nasze życie. Nikt, nawet nasz lekarz, nie ma prawa podejmować decyzji za nas.

Anna Paczkowska